Mahfil Korkuluğu


pixeg - Mayıs 26, 2019 - 0 comments

Mahfil, sözlük anlamı olarak toplantı yeri, dernek, meclis gibi anlamlara gelmektedir. Cami mimarisinde kullanılan terim anlamı ise camilerde müezzinlere ve hükümdarlara özel olarak ayrılmış yüksek yer anlamında kullanılır. Yüksekçe olan bu yer İstanbul mermer sanayi tarafından da yapılan parmaklıklarla ayrılmaktadır. Mahfillerin yapılma nedenleri arasında;

  • Camiye minber, mihrap ve kürsü gibi alanlara ek olarak farklı ve estetik görünüm katmak
  • Namaz kılınacak yer sayısını artırmak
  • Hükümdarların veya müezzinlerin namaz kılacağı yeri belirlemek bulunmaktadır.

Mahfiller, İslam mimarisinin en değerli eserleri olan camilerin özel kullanıma ait olarak yapılmış birimleridir. Hükümdarlar camiye gelip maiyetleri ile toplantı yapıp namaz kılacaklarında mahfilleri kullanırmış. Mahfil anlayışı Peygamber Efendimiz (sav) döneminde yoktur daha sonraları camilere yerleştirilmiş bir alandır.

Hükümdar Mahfili Neden Vardır?

Camiler, Allah’ın bütün kullarının eşit bir şekilde bir araya gelip ibadet ettikleri yerdir. Her kesimden insan, minber kısmına çıkarak hutbe veren imamı dinleyip aynı alanda namaz kılar. Mihrap anlayışı Asr-ı saadet döneminde yoktur. Yani devleti yönetenler de diğer insanların içinde namaz kılarmış. İkinci halife Hz. Ömer camide şehit edilince devleti yönetenlerin hayatını emniyet altına alınması gerektiği düşünülmüştür.

İlk olarak Hz. Osman’ın (ra) Mescid-i Nebevi’de zemini yükseltilmiş, çevresi kuşatılmış ve maksure adı verilmiş yerde namaz kıldığı bilinmektedir. Dört Halife döneminden sonra başlayan Emeviler döneminde ise mahfil anlayışını camilere iyice yerleştiği görülmektedir. Cami mermer malzemesinin en yoğun kullanıldığı yapılardır. Mahfil korkulukları her dönem farklı tarzda yapılsa da genellikle ahşap ve mermerden yapılmaktadır.

Mahfil Korkuluğu Süslemesi

Minaresiyle, kubbesiyle, mihrap ve minberi ile camiler çok ilgi çekici yapılardır. Camiler içerisinde bulunan mahfil korkulukları süslemesi ve işlemesi ile camilere ahenk katmaktadır. İslam Sanat Tarihi incelendiğinde cami yapım tarzları mahfil ve korkuluklarını etkilemiştir. Bazı dönemlerde sağdan sola yaslanan ahşap merdivenlerle mahfile ulaşılırken bazı dönemlerde caminin bezemesi ile uyumlu fark mermer mahfiller olduğu görülecektir.

Müezzinlerin namaz kıldıkları yer olmasından dolayı Hünkar Mahfillerine, müezzin mahfeli de denilir. Gösterişli Hükümdar Mahfili örneklerini Bursa Yeşil Camii, İstanbul Sultan Ahmet Camisinde görmek mümkündür. Ayasofya Hünkar Mahfili, beş sütun üzerine kurulmuş altıgen planlı bir bölüm ve sütunlar üzerine oturtulmuş koridordan oluşan özel bir tasarımdır.

Related posts

Post a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir